Pożyteczne bakterie w jelitach pełnią wiele ważnych funkcji i nie przeżylibyśmy bez nich. Do najważniejszych należą: przeciwdziałanie nadmiernemu rozmnażaniu się szkodliwych bakterii lub innych patogennych mikroorganizmów, takich jak grzyby i wirusy; rozkład kwasów żółciowych; produkcja krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych, tzw. SCFA; wytwarzanie argininy i glutaminy; synteza witaminy K i kwasu foliowego; stymulacja produkcji immunoglobuliny A – przeciwciała obecnego m.in. w błonie śluzowej jelit i odgrywającego ważną rolę w odporności śluzówkowej; udział w powstawaniu cytokin przeciwzapalnych i obniżaniu poziomu cytokin prozapalnych; a także udział w indukowaniu tzw. regulatorowych limfocytów T, które zapobiegają reakcjom autoimmunologicznym.
Bakterie jelitowe, nadwaga i otyłość
Istnieją badania wskazujące, że flora bakteryjna jelit jest również powiązana z masą ciała. Na przykład zgłaszano, że szczep Lactobacillus rhamnosus zmniejsza masę ciała u myszy, mimo że nie otrzymują one mniej kalorii. Sugeruje to, że mikrobiota jelitowa w jakiś sposób wpływa na mitochondria lub hormony. Badania pokazują także, że osoby cierpiące na otyłość mają mniejszą różnorodność bakterii w porównaniu z osobami o prawidłowej masie ciała. Dodatkowo wykazano, że myszy, które otrzymują przeszczep flory jelitowej od osoby z nadwagą, łatwiej przybierają na wadze niż wtedy, gdy otrzymują florę od osoby o prawidłowej masie ciała. Dobrze funkcjonująca flora jelitowa i zrównoważone trawienie są ważne, aby osiągnąć i utrzymać zdrową masę ciała. Istnieją również badania sugerujące, że w jelitach mogą występować prozapalne bakterie, które mogą prowadzić do otyłości.
Mikrobiota jelitowa, probiotyki, IBS i IBD
IBS, zespół jelita drażliwego, to jedna z najczęstszych chorób jelit na świecie. Zwiększona przepuszczalność i przede wszystkim nieprawidłowa flora jelitowa mogą prowadzić do wzmożonej aktywacji jelitowego układu odpornościowego, co z kolei może mieć związek z IBS. Badania pokazują również, że osoby cierpiące na IBS mogą odczuwać poprawę, gdy przyjmują suplementy probiotyczne zawierające pożyteczne bakterie jelitowe. Zmiany w florze jelitowej u osób z IBS, w połączeniu z nieszczelnym jelitem, mogą prowadzić do tego, że bakterie i/lub produkty uboczne bakterii przedostają się poza komórki nabłonka jelit i mogą aktywować komórki macierzyste oraz komórki układu odpornościowego. Te z kolei uwalniają substancje, które negatywnie wpływają na przewód pokarmowy u osób z IBS. Suplementacja niektórymi szczepami, takimi jak Lactobacillus reuteri, Lactobacillus rhamnosus, Lactobacillus plantarum, Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus casei, wykazała zmniejszenie dolegliwości związanych z IBS. Badania pokazują ponadto, że suplementacja wysokiej jakości bakteriami kwasu mlekowego może pomagać w przeciwdziałaniu takim problemom jak stan zapalny w jelicie krętym (ostatnia część jelita cienkiego) i w obrębie zastawki krętniczo-kątniczej, a także że u osób, u których ustąpił stan zapalny, nawroty występują rzadziej niż u tych, którzy nie przyjmują suplementów bakterii kwasu mlekowego.
